Eten tijdens de bezetting - Overtuigingsstukken Emiel De Winter geïnventariseerd

Het CEGESOMA bewaart onder het archiefnummer AA 1314 een aanzienlijk fonds  overtuigingstukken die deel uitmaken van de rechtszaken die verband houden met individuele gevallen van collaboratie met de bezettende overheid 1940-1944.  Deze overtuigingstukken zijn samengesteld uit in beslag genomen documenten door het Auditoraat-generaal in 1944 en 1945. Een onderdeel van het fonds, 57 dozen, is afkomstig van diverse diensten die tijdens de oorlog onder de bevoegdheid stonden van Emiel De Winter, Secretaris-generaal van Landbouw en Voedselvoorziening.

Emiel De Winter bezoekt de tentoonstelling n.a.v. drie jaar Nationale Landbouw- en Voedingscorporatie  (NLVC) in het Paleis voor Schone Kunsten te Brussel, 3 september 1943. (Foto Cegesoma, nr 31318)
Emiel De Winter bezoekt de tentoonstelling n.a.v. drie jaar Nationale Landbouw- en Voedingscorporatie (NLVC) in het Paleis voor Schone Kunsten te Brussel, 3 september 1943. (Foto Cegesoma, nr 31318)
Dit archief documenteert het beleid van de Secretaris-generaal als hoogste verantwoordelijke voor landbouw en voedselvoorziening in bezet België. Wij onderscheiden enkele
beleidsassen.

 

De verhouding met de bezettende overheid, meer in het bijzonder met de Militärverwaltungschef voor België en Noord-Frankrijk, is een essentieel deel. De briefwisseling handelt over de opeisingen van levensmiddelen ( groenten, fruit, dranken, vlees,vis, conserven,...) bestemd voor de Wehrmacht. Ook de regeling van de uit-en invoer van deze producten is een belangrijk thema.

 

Een tweede belangrijke as is het organisatorisch aspect. Interne nota's, notulen van vergaderingen, voorbereidende teksten voor nieuwe verordeningen of aanpassingen van bestaande wetten en richtlijnen, de oprichting van nieuwe structuren en organen zoals het Commissariaat voor Prijzen en Lonen of de Corporaties zoals het Nationale Landbouw-en Voedingscorporatie zijn aanwezig. Tevens wordt hiervoor correspondentie gevoerd met andere departementen waaronder Binnenlandse Zaken, Economische Zaken en Financiën.

 

Een derde en omvangrijk luik is de verhouding met de producenten, hoofdzakelijk de groente-en fruitverwerkende industrie. Veelvuldige documenten handelen over de verplichte hoeveelheid te produceren goederen zoals confituur, vlees in blik of bier. Hetzelfde geldt voor de aanvoer, de levering en de verdeling van groenten en fruit in de erkende provinciale leveringsplaatsen. Eveneens in dit luik horen de protestbrieven met bede de noodzakelijke basisproducten minder zwaar te rantsoeneren. Talrijk zijn de staten, tabellen, documenten die het volledig productieproces in cijfers weergeven. De afdelingen Studiedienst en Statistieken van het secretariaat-generaal zijn hier de grote producenten.

 

De gezagsverhouding tussen provinciegouverneur, arrondissementscommissaris en burgemeester is, door het opleggen van richtlijnen, duidelijk zichtbaar in talrijke documenten. Wij hebben het hier over de administratieve procedure, de marktordening, de verplichte arbeid, de organisatie van de ravitaillering-en rantsoeneringdiensten. Ook de beheersovereenkomst met het Nationaal Instituut voor Landbouwkrediet ( kredietverlening aan de landbouwers) maakt deel uit van het archief.

 

De 57 dozen van het bestand AA 1314 – De Winter Emiel bevatten 377 nummers. U vindt de inventaris hier.

Christian Vanneste

 

30 / 6 / 2014

  Terug