PDF Afdrukken E-mail

Afgeronde projecten  

Verschillende projecten werden in het verleden succesvol afgerond. Drie projecten zijn uitgemond in vier proefschriften. Het gaat om het project over de Belgische inlichtingendiensten (1940-1945). Het project Geweld, criminaliteit en oorlog en het project over de diamantsector. Andere projecten leidden tot publicaties of onderzoeksrapporten: onder meer het project over het Hoog Commissariaat voor 's Lands Veiligheid, over de Belgische administratie tijdens de Tweede Wereldoorlog en het project over de Belgische filmjournaals.

Scherven van de oorlog. De strijd om de herinnering aan de Tweede Wereldoorlog, 1945-2010

 De bevrijding in 1944 was niet alleen het einde van een oorlog. Het was ook het begin van een pijnlijk gevecht om de herinnering. In België creëerden verscheidene groepen slachtoffers heel uiteenlopende herdenkingsrituelen. Ze vertelden verhalen die meer dan zestig jaar lang met elkaar bleven botsen. In het boek Scherven van de oorlog (klik hier om het te bestellen), resultaat van een tweejarig door het SOMA geleid project, beschrijven de auteurs Bruno Benvindo en Evert Peeters deze confrontatie.
Lees meer...

Belgische overheden en de Jodenvervolging

 Welke verantwoordelijkheid droegen de overheden voor de Jodenvervolging in België tijdens de Tweede Wereldoorlog ? Op die cruciale vraag tracht het boek Gewillig België. Belgische overheden en de Jodenvervolging een duidelijk en genuanceerd antwoord te formuleren (klik hier om het te bestellen).
Lees meer...

België en het internationale oorlogsrecht

 Het boek van Rik Verwaest, Van Den Haag tot Genève: België en het internationale oorlogsrecht (1874-1950) (klik hier om het te bestellen), resultaat van een onderzoeksproject van het SOMA, vertelt het verhaal van de Belgische omgang met het oorlogsrecht van 1874 tot vandaag. Dit toegankelijk boek bespreekt de Belgische toepassing van het oorlogsrecht tijdens bekende en minder bekende episodes uit het Belgische oorlogsverleden: de jungleoorlog in Afrika, de terreur tijdens de bezetting van het Ruhrgebied, de Duitse gevangenen in de Steenkoolslag …
Lees meer...

SOMA-studie Gewillig België in Wikileaks

Zoals bekend kreeg in 2003 het SOMA de opdracht om een onderzoek te doen naar de mogelijke verantwoordelijkheid van Belgische autoriteiten inzake de Jodenvervolging. Op 13 februari 2007 werden de resultaten ervan, een lijvig rapport van meer dan duizend pagina's, in de Senaat voorgesteld, onder de titel Gewillig België. Nog datzelfde jaar werden de onderzoeksresultaten gepubliceerd, zowel in een Nederlandstalige als Franstalige versie (klik hier om de studie te bestellen). Het verwachte debat in het Parlement kwam er echter tot dusver niet.
Lees meer...

Geweld en oorlog. De rijke oogst van een tweevoudig SOMA-project

De recente publicatie van Antoon Vrints over het publiek geweld in Antwerpen tijdens de eerste helft van de 20ste eeuw bewijst opnieuw het succes van het project “Geweld, criminaliteit en oorlogen: een vergelijkend onderzoek van de twee wereldconflicten”, dat tussen 2001 en 2004 in onze instelling door Benoît Majerus en Toon Vrints werd uitgevoerd. Het is dus de gelegenheid eens terug te komen op de conclusies van de twee briljante proefschriften waartoe dat project heeft geleid.
Lees meer...

Filmen tot elke prijs ? Henri Storck, film en oorlog

Augustus 2006. Tijdens een ingeslapen en medialuwe zomer breekt een polemiek los in de Franstalige media in België. Henri Storck, de “vader van de Belgische cinema” wordt ervan beschuldigd erg dicht bij de Duitse bezetter te hebben gestaan. Deze veronderstelde collaboratie veroorzaakt des te meer opschudding in het licht van het politieke gedachtegoed van de regisseur. Na de sociale documentaire, Misère au Borinage, die hij in 1933 maakte en waarin de wantoestanden bij de mijnwerkers in de Borinage aangeklaagd worden, werd hij steevast in het linkse kamp geplaatst. De controverse die erop volgt bulkt van simplismen, anathema's en anachronismen waar weinig of geen plaats meer is voor nuances, paradoxen en sociale complexiteit. Een wetenschappelijke studie gebaseerd op grondig archiefonderzoek, die dit individueel traject in een bredere historische context plaatst was aangewezen. Ze werd mogelijk gemaakt door een gezamenlijk initiatief van de Communauté française de Belgique en het SOMA.
Lees meer...