Home » News » Belgium WWII, focus op het verzet

Belgium WWII, focus op het verzet

Via de website Belgium WWII wil het CegeSoma de verworvenheden valoriseren van het onderzoek over WOII om zo bij te dragen tot een betere kennis over deze periode. In de laatste bijdragen die online werden gebracht stond vooral het verzet en al wat errond draait in de kijker, zoals in de artikels over het Nationaal Legioen en zijn leider Paul Hoornaert. Maar wat laatst online kwam ging niet enkel over het verzet.  

De gouverneurs: een individuele kijk en een synthetische benadering

Stap voor stap wordt de thematiek vervolledigd. Enkele maanden geleden maakten we reeds gewag van het online brengen van de biografieën van een aantal gouverneurs.  Intussen zijn er nog een aantal bijgekomen zoals van Georges Doyen, Jacques Dewez of Emmanuel de Croÿ. Een zeer recent artikel over de gouverneurs behandelt het belang van deze functie, het behoud ervan in oorlogscontext en het gewicht van het benoemingsbeleid dat op dat niveau gevoerd werd.

Bijzondere lotgevallen

In de laatste online bijdragen staat de website stil bij een aantal bijzonder lotsbestemmingen. De rode draad is dat ze ondanks een buitengewoon engagement in de vergetelheid zijn geraakt. Dat is onder meer het geval bij Marina Chafroff, de eerste vrouw die op 31 januari 1942 door de bezetter ter dood werd veroordeeld en werd onthoofd voor feiten gepleegd in België. Victor Martin is weliswaar iets bekender maar zijn engagement liet geen belangrijke sporen na in het collectief geheugen. Maar er waren ook verzetsmensen die zelf enigszins onzichtbaar wilden blijven. Dat is bijvoorbeeld het geval met  Hector Demarque, alias Clarence, die zeer actief was in de inlichtingen- en actienetwerken maar waarvan het moeilijk blijft de levensloop te reconstrueren, al was het maar omdat de betrokkene zelf besloot zijn archief over te laten aan het Imperial War Museum.

Bijzondere dagen

Bijzondere lotgevallen werpen licht op bepaalde vormen van engagement maar ook sommige dagen die bepalend waren voor de geschiedenis van de bezetting en waarvan de verjaardag wordt herdacht zijn zeker van belang. Die dagen geven weliswaar op zich geen inzicht in wat op het spel stond maar het zijn niettemin momentopnamen die getuigen over bijvoorbeeld toenaderingen of een ommekeer in de strijd.   Op 10 maart 1942, bij het vertrek van een contingent Waalse vrijwilligers, voerden communistische weerstanders een driedubbele actie uit op het ogenblik dat ook de legers meer in actie kwamen.  Diezelfde communistische middens slaagden er op 27 april 1942 te Bois-du-Cazier in om 300 kilogram dynamiet en 2000 ontstekers buit te maken, een teken dat de acties van het verzet heftiger werden.   

Vijf essentiële vragen …het verzet

Belgium WWII werd aangevuld met zes nieuwe video’s over het verzet. Iedereen herinnert zich nog dat de website in het begin vooral bijdragen bevatte over de collaboratie en de repressie enerzijds en over het gerecht anderzijds. Die onderwerpen werden gekozen in functie van de mythes en voorstellingen die ermee gepaard gaan.  Maar van meet af aan leek het ons onontbeerlijk dat ook het verzet ruim vertegenwoordigd werd op de website. Stap voor stap wordt die wens werkelijkheid. De zes video’s vormen een uitstekende toegangspoort voor al wie zich snel een idee wil vormen over het verzet, zijn regionale verankering, de inzet van vrouwen in het verzet en hun relatieve afwezigheid in het collectieve geheugen, de erfenis van het verzet in België of nog de diversiteit van de bronnen waarmee het nader kan bestudeerd worden. Naast de zes video’s zijn er immers nog bijna tweehonderd steekkaarten die rechtstreeks of onrechtstreeks verband houden met de geschiedenis van het verzet. Kortom, dit thema wordt volop uitgewerkt.

Wie, wat, waar, hoeveel?
In Vlaanderen
Vrouwen & engagement
Vrouwen & herinnering
Welke erfenis?
 De bronnen